Je koopt een product en enkele maanden later gaat het kapot. De verkoper wijst naar slijtage of zegt dat het product bij verkoop nog prima werkte. Wie moet dan voor de reparatie betalen?
Het antwoord is niet altijd eenvoudig. Bij een consumentenkoop beschermt de wet de koper, maar dat betekent niet dat ieder defect automatisch voor rekening van de verkoper komt.
Wat mag je als consument verwachten?
Koopt een consument een product van een professionele verkoper, dan is sprake van een consumentenkoop. Denk aan een telefoon bij een elektronicawinkel, een bank bij een meubelzaak of een auto bij een autobedrijf.
De hoofdregel is dat het gekochte product moet voldoen aan wat de koper op grond van de overeenkomst redelijkerwijs mocht verwachten. Juridisch duiden we dit aan als conformiteit. Daarbij zijn onder meer de aard van het product en de mededelingen van de verkoper van belang. Ook moet een product geschikt zijn voor normaal gebruik.
Dat betekent niet dat ieder product foutloos moet blijven. Van een nieuwe wasmachine mag bijvoorbeeld meer worden verwacht dan van een oud tweedehands exemplaar. Leeftijd, prijs, gebruik en wat de verkoper bij de verkoop heeft verteld, kunnen allemaal een rol spelen.
Een belangrijk voordeel: het eerste jaar
Ontstaat het probleem binnen één jaar na aflevering, dan heeft de consument een belangrijk bewijsvoordeel. De wet gaat er dan in beginsel vanuit dat het product bij aflevering al niet aan de overeenkomst voldeed. Het is vervolgens aan de verkoper om het tegendeel aan te tonen.
Dat betekent echter niet dat ieder product dat binnen een jaar kapotgaat automatisch non-conform is. Hoe dit in de praktijk kan uitpakken, blijkt goed uit twee recente uitspraken over tweedehandsauto’s.
Twee auto’s, twee uitkomsten
september 2026 oordeelde de Rechtbank Gelderland over een tweedehandsauto die enkele maanden na aankoop een ernstig motorprobleem kreeg (ECLI:NL:RBGEL:2026:7267). Zonder reparatie kon niet meer veilig met de auto worden gereden. De verkoper stelde dat het gebrek door het gebruik na de verkoop was ontstaan, maar kon dit onvoldoende onderbouwen. Omdat het gebrek zich binnen één jaar na aflevering had geopenbaard, gold het wettelijke bewijsvermoeden van artikel 7:18a lid 2 BW. Nu de verkoper dit vermoeden niet wist te weerleggen en bovendien weigerde het gebrek kosteloos te herstellen, was de koopovereenkomst rechtsgeldig ontbonden.
Een uitspraak van de Rechtbank Amsterdam uit januari 2025 liep anders af (ECLI:NL:RBAMS:2025:306). Ook daar ging een tweedehandsauto binnen enkele maanden kapot. De auto was echter bijna twintig jaar oud, had bijna 130.000 kilometer gereden en kostte € 3.950. De verkoper wist het wettelijke bewijsvermoeden te weerleggen, onder meer met een kort voor de verkoop opgesteld taxatierapport. Bovendien moest de koper, gelet op de leeftijd en kilometerstand, rekening houden met slijtage en mogelijke reparaties. Van non-conformiteit was daarom geen sprake en de gevorderde ontbinding werd afgewezen.
Het verschil is belangrijk: een gebrek binnen één jaar leidt tot een wettelijk bewijsvermoeden, maar niet automatisch tot aansprakelijkheid van de verkoper. Ook de verwachtingen die de koper redelijkerwijs van de auto mocht hebben, spelen een belangrijke rol.
Meteen geld terug?
Ook wanneer sprake is van non-conformiteit, heeft de consument meestal niet direct recht op zijn geld terug. In beginsel moet de verkoper eerst de gelegenheid krijgen om het product kosteloos te herstellen of te vervangen.
Pas wanneer dat niet mogelijk is, de verkoper niet behoorlijk meewerkt of het probleem niet binnen een redelijke termijn oplost, kan bijvoorbeeld ontbinding van de koop of prijsvermindering aan de orde zijn. De wet kent hier dus een bepaalde volgorde.
Een verkoper kan zich daarbij niet zonder meer verschuilen achter de mededeling dat een commerciële garantie is verlopen. De wettelijke verplichting om een product te leveren dat aan de overeenkomst voldoet, staat los van zo’n aanvullende garantie.
Klagen over een gebrek: wacht niet te lang
Wie ontdekt dat een gekocht product mogelijk niet aan de overeenkomst voldoet, moet daarover tijdig bij de verkoper klagen. Wie te lang wacht, kan zijn rechten verliezen. Of een product daadwerkelijk non-conform is, hangt uiteindelijk af van alle omstandigheden van het geval.
Heeft u een product gekocht dat gebreken vertoont, of wordt u als verkoper daarop aangesproken? Onze advocaten adviseren zowel consumenten als verkopers graag over hun positie en de mogelijke vervolgstappen. Neem gerust contact met ons op.